Procederen in Duitsland

Wij kunnen uw belangen behartigen voor de Duitse rechtbank, indien u als Nederlandse partij een Duitse dagvaarding of een ander Duits processtuk heeft ontvangen of indien u zelf een procedure voor de Duitse rechtbank tegen uw Duitse wederpartij aanhangig wilt maken.

Hieronder vindt u informatie over de verschillende juridische procedures in Duitsland, het verloop van deze procedures in Duitsland en praktische zaken, zoals kosten en procesvertegenwoordiging.

Amtsgericht of Landgericht

Een procedure in eerste aanleg vindt plaats voor het Landgericht of voor het Amtsgericht.

Het Amtsgericht is het meest te vergelijken met de Nederlandse kantonrechter. Het Amtsgericht is onder andere bevoegd in zaken met een belang tot EUR 5.000 en in huurzaken en familiezaken.

Het Landgericht is bevoegd in alle andere zaken. Het Landgericht bestaat afdelingen, die “Kammers” worden genoemd. Er bestaan een algemene civiele afdeling en een algemene strafafdeling. Binnen deze afdelingen bestaan er speciale specialistische afdelingen, zoals de “Kammer für Handelssachen”.

Procesvertegenwoordiging en volmachten

Bij een procedure voor het Amtsgericht is het niet verplicht om u te laten vertegenwoordigen door een Duitse advocaat, “Rechtsanwalt” of “Rechtsanwältin”. Dit wordt echter wel altijd aanbevolen. Bij een procedure voor het Landgericht of een hogere instantie is dit wel verplicht.

Kosten

Ons kantoor werkt op basis van uurtarieven afgestemd op de ervaring van de advocaten die de werkzaamheden verrichten. Ook in juridische aangelegenheden naar Duits recht zullen wij op basis van uurtarieven onze kosten in rekening brengen.

Een Duitse advocaat is verplicht om in procedures voor de Duitse rechtbank een minimum-honorarium in rekening te brengen op grond van de Duitse wet (“Rechtsanwaltsvergütungsgesetz”). Dit salaris is afhankelijk van het financieel belang van de zaak, de zogenaamde “Gegenstandswert”. Dit betekent dat u verplicht bent om het minimum-honorarium te betalen, ook indien onze factuur op basis van ons uurtarief lager uitvalt dan het wettelijk verplichte minimum-honorarium. Indien u in de Duitse procedure voor 100% in het gelijk wordt gesteld, is de wederpartij verplicht om dit wettelijke minimum-honorarium aan u te vergoeden. De wederpartij is niet verplicht om kosten op basis van ons uurtarief die hoger uitvallen dan minimum-honorarium aan u te vergoeden. Andersom geldt voor u bij het verliezen van de zaak hetzelfde. Indien u procedeert in een arbeidsintensieve zaak waarin de kans op succes beperkt is, betekent dit dus een risico voor u.

Ook de hoogte van de griffiekosten, “Gerichtskosten”, is afhankelijk van het financieel belang van de zaak. Indien u halverwege de procedure een schikking treft, bent u anders dan in Nederland de griffiekosten slechts ten dele verschuldigd.

Indien u voor rechtsbijstand verzekerd bent, is het verstandig om na te gaan of de kosten van een procedure in Duitsland gedekt worden.

Verloop procedure in Duitsland

Een normale procedure voor de Duitse rechtbank, een “Klageverfahren”, wordt ingeleid met een dagvaarding, een “Klageschrift”. In vorm en lay-out verschilt een Duitse dagvaarding veel van een Nederlandse dagvaarding. De Duitse dagvaarding begint met haar vordering(en), gevolgd door de feitelijke en juridische onderbouwing daarvan. In Nederland is dit andersom.

De eisende partij moet daarna de griffiekosten betalen. Betaling van griffiekosten regelen wij voor u. De rechtbank zorgt voor de betekening van de dagvaarding. In Nederland regelt de eisende partij dit zelf.

De tegenpartij kan zich verweren in een “Klageerwiderung” en eventueel een tegenvordering instellen, een zogenaamde “Widerklage”.

De Duitse rechter bepaalt het vervolg van de procedure. Zo kan de rechter partijen uitnodigen een nader schriftelijk stuk in te dienen, maar ook direct overgaan tot het plannen van een mondelinge behandeling. Anders dan in Nederland kunnen partijen voor de mondelinge behandeling geen verhinderdata opgeven.

De Duitse rechter is actief en zal anders dan de Nederlandse rechter zowel schriftelijk als tijdens de mondelinge behandeling tussentijds vaak laten doorschemeren wat hij van de zaak vindt. Ook zal hij suggesties doen aan partijen welke inhoud een schikking zou kunnen hebben. Een schikking kan in een proces-verbaal worden opgenomen.

Rechtsmiddelen

Indien u tegen een vonnis van het Amtsgericht hoger beroep wilt instellen, is het Landgericht bevoegd. Cassatie kan worden ingesteld bij het Oberlandesgericht. Het Oberlandesgericht is vergelijkbaar met het gerechtshof in Nederland.

Indien u tegen een vonnis in eerste aanleg van het Landgericht in hoger beroep wilt gaan, is het Oberlandesgericht bevoegd. Cassatie kan worden ingesteld bij het Bundesgerichtshof. Het Bundesgerichtshof is vergelijkbaar met de Hoge Raad in Nederland.

De hoger beroepstermijn is één maand vanaf het moment van betekening van het vonnis. In Nederland is de hoger beroep termijn bij een normale dagvaardingsprocedure drie maanden vanaf het moment van het wijzen van het vonnis.

Mahnverfahren – Incasso

Het Duitse procesrecht kent een eenvoudige procedure voor niet-betwiste geldvorderingen: een “Mahnverfahren”. De procedure wordt vaak gebruikt voor incasso’s. Het Mahngericht, een Amtsgericht, is bevoegd. Als schuldeiser hoeft u slechts de vordering te stellen en niet te onderbouwen. De rechtbank onderzoekt de rechtmatigheid van de vordering niet. De schuldenaar ontvangt een “Mahnbescheid” en neemt op deze wijze kennis van het tegen hem of haar aanhangig gemaakte Mahnverfahren.

Verzet tegen het Mahnbescheid is binnen twee weken na ontvangst mogelijk door het indienen van “Widerspruch”. Het Mahnverfahren wordt dan een normale procedure, waarin de schuldeiser de vordering moet onderbouwen en de schuldenaar zich kan verweren.

Na het verstrijken van de verzettermijn kan een executoriale titel, het “Vollstreckungsbescheid”, worden aangevraagd. Ook hiertegen kan binnen twee weken na ontvangst verzet worden ingediend, “Einspruch”. Het Mahnverfahren wordt ook dan een normale procedure.

De griffiekosten bij een Mahnverfahren zijn lager dan bij een normale procedure.

Er bestaat een Europese equivalent van het Mahnverfahren, namelijk de Europese Betalingsbevelprocedure, die in alle EU-landen kan worden aangevraagd.

Urkundenprozess

Een Urkundenprozess is een vereenvoudigde normale procedure die kan worden gebruikt in aangelegenheden waarin het bewijs door slechts schriftelijke bewijsstukken kan worden geleverd. Getuigen en deskundigen zijn niet nodig.

Spoedprocedure

Een “Eilverfahren” is een spoedprocedure waarin u eenzijdig de rechtbank om een voorlopige voorziening (een “einstweilige Verfügung”) kan verzoeken. De rechtbank kan besluiten dat de wederpartij niet wordt gehoord. Het Eilverfahren wijkt daarmee af van het Nederlandse kort geding. Het doel van een Eilverfahren is om onomkeerbare benadeling te voorkomen.

Een “Arrestverfahren” is een spoedprocedure voor voorlopige en bewarende maatregelen en lijkt daarmee op de verzoekschriftprocedure die in Nederland kan worden gevolgd met het oog op het leggen van conservatoir (bewarend) beslag. De vereisten die in het kader van deze procedure worden gesteld zijn echter veel strenger dan in Nederland. Er wordt daarom in de praktijk nauwelijks gebruik van gemaakt. Wel kan op grond van Europees bankbeslag overal binnen de Europese Unie, dus ook in Duitsland, eenvoudig conservatoir bankbeslag op de bankrekening van een schuldenaar worden gelegd.

Met een einstweilige Verfügung kan soms hetzelfde resultaat als bij een conservatoir beslag worden bereikt door het opleggen van bepaalde verboden aan de wederpartij (bijv. een verkoopverbod van producten).

Erkenning en tenuitvoerlegging

Indien u een Duits vonnis in Nederland of Duitsland ten uitvoer wilt leggen, dient u eerst een speciaal afschrift bij de rechtbank aan te vragen, een zogenaamde “vollstreckbare Ausfertigung”. In het vonnis staat geen kostenveroordeling. Deze dient u apart aan te vragen samen met vollstreckbare Ausfertigung.

Duitse vonnissen worden in Nederland erkend en kunnen zonder aanvullende procedure door de Nederlandse deurwaarder na betekening ten uitvoer worden gelegd. De Nederlandse deurwaarder heeft hiervoor een aantal documenten nodig:

  • het vonnis;
  • een vertaling van het vonnis in de Nederlandse taal;
  • een Europees certificaat (“artikel-53-certificaat”) dat bij de Duitse rechtbank kan worden opgevraagd; en
  • een vertaling van dit certificaat.

Het Nederlandse recht geldt voor de rest van de tenuitvoerleggingsprocedure.

De tenuitvoerlegging van Duitse vonnissen in Duitsland verloopt na betekening via de deurwaarder, de “Gerichtsvollzieher”, of via de rechtbank, het “Vollstreckungsgericht”. De deurwaarder is bevoegd in het geval van beslag op roerende zaken. De rechtbank is bevoegd in het geval van het beslag op vorderingen, onroerende zaken of andere vermogensbestanddelen.

Tenuitvoerlegging van een vonnis in Duitsland is goedkoper dan in Nederland. Tenuitvoerlegging gaat wel langzamer. De deurwaarder en de rechtbank zijn ambtenaren. Deurwaarders in Nederland zijn commercieel.

Indien u niet weet op welke vermogensbestanddelen van de schuldenaar u zich kunt verhalen, kent het Duitse recht een aantal handige tools hiervoor.

  • U kunt een “Vermögensauskunft” aanvragen. De Duitse schuldenaar moet onder ede verklaren welk vermogen hij heeft op straffe van een gevangenisstraf. Het resultaat van deze Vermögensauskunft wordt opgenomen in een databank.
  • In het Handelsregister, de Duitse Kamer van Koophandel, vindt u informatie over vennootschappen.
  • In het Grundbuch, het Duitse kadaster, vindt u (kadastrale) informatie over onroerend goed en beperkte rechten.
  • In de Bundesanzeiger vindt u door vennootschappen gepubliceerde jaarrekeningen.
  • In het Creditreformregister (commercieel) vindt u informatie over de kredietwaardigheid van schuldenaren.
Wij staan voor u klaar
Bekijk ons team